منابع پایان نامه با موضوع علم اقتصاد، استان گلستان، ارزش افزوده، عرضه و تقاضا

فعالیت
١٣٧٠
١٣٧۵
١٣٨٠
١٣٨۴
١٣٨۵
1386
1387
کل معادن
۴٢۴٨٧٠
١٩۴١۶٠٠
۵۶٧۵٧٨٧
١۶٧٧٠٢۵۴
٢٢۶۴٢۴٠٨
30647053
35567776
استخراج شن و ماسه
٧٨۶٩٣
٢٧٧١۴٨
۵۴٣٩٢٨
١١٨۵٣٣٩
١۵۴٨٢٠۴
2147538
۲۳۹۳۴۲۵
مأخذ- سایت مرکز آمار ایران با توجه به مطالب اشاره شده در بالا، در نظر است امکان‌سنجی مالی- اقتصادی استخراج شن و ماسه از معدن شاه‌کوه واقع در استان گلستان در این پایان نامه مورد بررسی قرار گیرد. معدن شاه‌کوه واقع در 20 کیلومتری جاده آزادشهر- شاهرود در استان گلستان دارای ظرفیتی بیش از 120 میلیون تن سنگ کوهی2 است که درصدد استخراج شن و ماسه از آن می‌باشند، که با در نظر گرفتن دسترسی به مواد اولیه و رشد ساخت و ساز در سطح استان موقعیت مناسبی را ایجاد نموده است. شکل 1-1: موقعیت جغرافیایی معدن شاه‌کوه همانطور که در شکل بالا مشاهده‌ می‌شود، محدوده معدن مذکور با حروف A، B، C و D نشان داده شده است. لازم به ذکر است واحد استخراج شن و ماسه در نزدیکی مختصات A در نقشه بالا قرار گرفته است. با توجه به محل قرارگیری این معدن، شهرهای اطراف معدن بازار مصرف اصلی را تشکیل می‌دهند، همچنین با توجه به اطلاعات گردآوری شده حداکثر برد اقتصادی انتقال محصول تا شعاع 120 کیلومتری معدن می‌باشد3.
شن و ماسه، مواد بدون سیمان و مجزائی هستند که از متلاشی شدن سنگ‌های سطح زمین حاصل می‌شوند، با وجود اینکه این مواد در سطح زمین همیشه با هم یافت می‌شوند ولی در نوع و دانه‌بندی با هم تفاوت‌هایی دارند. بطورکلی طبق تعریف اداره استاندارد امریکا ASTM4 :
ماسه: عبارت است از مواد زاویه‌داری که از سایش و خرد شدن سنگ‌ها حاصل شده و دانه‌های آن از الک شماره 8/3 اینچ و تقریباً تماماً از الک شماره 4 یا 76/4 میلیمتر عبور نماید و یا اینکه تماماً روی الک شماره 200 مش باقی بماند.
شن: عبارت است از موادی که از سایش و خرد شدن سنگ‌ها حاصل شده و غالباً روی الک شماره 4 یا 76/4 میلیمتر باقی بماند و تماماً از الک شماره 2/1 اینچ عبور نمایند.
خصوصیات مورد نیاز برای یک ذخیره سنگ کوهی به عنوان منبع تامین مواد برای تولید شن و ماسه به شرح زیر است:
– سنگ باید دارای مقاومت تنشی بالا و طول عمر کافی باشد.
– ذخیره باید حداقل برای 10 سال و ترجیحا 20 سال کافی باشد.
– بازار مناسب برای فروش محصول وجود داشته باشد.
– آثار زیست محیطی طرح باید در حد مجاز و مورد تایید منابع طبیعی باشد.
– مجوزهای لازم شامل طرح اکتشافی، طرح بهره‌برداری، شناسنامه معدن و طرح بازسازی معدن برای استخراج و کانه‌آرایی کسب شود.
بطورکلی در کارگاه‌های تولید شن و ماسه دو نوع شن و ماسه تولید می‌شود:
شن و ماسه طبیعی که مستقیماً از سرند کردن و شستن و دانه‌بندی مخلوط شن و ماسه طبق نیاز مصرف‌کننده تهیه می‌شوند و دانه‌های طبیعی دارند.
شن و ماسه شکسته که از خرد کردن قطعات بزرگ سنگ (Over Size) درون سنگ‌شکن بدست می‌آید.
از اهداف خردایش، کاهش ابعاد ، افزایش سطح خارجی و آماده‌سازی و تهیه مواد معدنی با ابعاد و اشکال مشخص می‌باشد.
مراحل معدنکاری شن و ماسه شامل اکتشاف، تجهیز و آماده‌سازی و استخراج می‌باشد که در جدول زیر موارد مربوط به هر یک از مراحل ارائه شده است: جدول 1-2: مراحل مختلف معدنکاری شن و ماسه
اکتشاف:
آماده‌سازی:
نمونه گیری
آنالیز
نقشه برداری
جواز معدن
….
مدت زمان تکمیل این مرحله بین 6 ماه تا 2 سال می‌باشد.
– ساختمان سازی
– جاده سازی
– جاده اختصاصی معدن
….
تجهیز(خرید ماشین آلات):
استخراج: – بولدزر
– لودر
– کامیون
– نوار نقاله
– سنگ‌شکن
– سرند
– سرند گریزلی
– شستشو
– پمپ
– استخر
…..
– حفاری
– بارگیری
– باربری
– کارگر
– مهندس
– بهداشتی
– بیمه
….. استخراج، هزینه‌های عملیاتی(جاری) را شامل می‌شود که 105 آیتم هزینه‌ای دارد. مراحل خردایش
اولین مرحله خردایش در معدن در اثر آتشباری انجام می‌گیرد. در صورت طراحی سیستم آتشباری مناسب، ضمن خردایش اولیه تا حدودی می‌توان بطور انتخابی دانه‌بندی مواد خرد شده را کنترل کرد. دومین مرحله، در کارخانه فرآوری و در مراحل سنگ‌شکنی و آسیا کردن انجام می‌گیرد.
در فرآوری مواد معدنی، خردایش طی دو مرحله مستقل ولی وابسته به یکدیگر صورت می‌گیردکه شامل مرحله سنگ‌شکنی در محدوده ابعاد درشت‌تر از ۱۶۰۰ میکرون(۱۰ مش) و مرحله آسیا کردن برای ذرات ریزتر از ۱۶۰۰ میکرون می‌باشد.
عملکرد اقتصادی یک تأسیسات سنگ‌شکنی، مستلزم موارد زیر است:
– انتخاب صحیح دستگاه.
– عملیات دقیق نسبت به شرایط عملیاتی.
– نگهداری دستگاه‌ها.
در انتخاب سنگ‌شکن باید به نکات زیر توجه داشت:
– نوع ماده معدنی و قابلیت خردشوندگی.
– حداکثر ابعاد بار اولیه و توزیع دانه‌بندی آن.
– ابعاد محصول تولید شده و توزیع دانه‌بندی آن.
– ظرفیت موردنظر.
1-2- سوابق مربوط
در سال 1887 کتابی تحت عنوان نظریه اقتصادی محل راه‌آهن‌ها توسط آرتور م. ولینگتن به چاپ رسید. او که یک مهندس ساختمان بود، مهندسین را تشویق به بررسی‌های اقتصادی پروژه‌های صنعتی نمود. او برای بررسی اقتصادی طرح راه‌آهن از روش ارزش فعلی با عمر بی ‌نهایت استفاده نمود.
در سال 1920 کتابی تحت عنوان مهندسی مالی توسط ا. بی گلدمن و در سال 1923 کتاب دیگری به نام اقتصاد مهندسی توسط جی. سی. ال. فیش منتشر شد. در کتاب‌های فوق سعی شد تا به کمک مدل‌های ریاضی، پروژه‌ها بصورت مدل‌های سرمایه‌گذاری فرموله شوند.گلدمن در کتاب خود از اینکه نویسندگان کتاب‌های مهندسی، به شناخت هزینه‌های لازم جهت اجرای طرح‌های مهندسی و نهایتا بررسی‌های اقتصادی توجه کافی نمی‌نمایند، اظهار تاسف می‌کند. او بررسی اقتصادی طرح‌ها را امری ضروری می‌داند.
در سال 1930 کتابی تحت عنوان مبانی اقتصاد مهندسی توسط پروفسور اوژن ال. گرانت به چاپ رسید. کتاب او اولین کتابی بود که پارامترهای اقتصادی را شناسایی و تکنیک‌های کمّی اقتصاد مهندسی را ارائه نمود. او از مقایسه اقتصادی بین چند طرح سخن گفت و اصول اقتصاد مهندسی را معرفی نمود. به همین دلیل او را بنیانگذار علم اقتصاد مهندسی می‌نامند.
امروزه این علم وسعت کاملی یافته، کتاب‌های متعددی در این زمینه انتشار یافته، در تکنیک‌های قدیمی بازنگری شده و تکنیک‌های جدید و پیشرفته‌ای خصوصاً در زمینه آنالیز حساسیت، مخاطره(شرایط عدم اطمینان یا ریسک) و تورم ارائه شده است. به مرور زمان بحث ارزیابی اقتصادی طرح‌ها مورد توجه کشورها و مجامع مختلف قرار گرفت و حتی با وجود آنکه در ابتدای امر در کشورهای سوسیالیستی و توسعه نیافته از ارزیابی طرح‌ها خیلی استقبال نشد ولیکن این روش در طول زمان بدون توجه به نظام اقتصادی حاکم بر کشورها مورد توجه و استقبال اکثریت قرار گرفت.
کتاب مدیریت استراتژیک صنایع معدنی در سال 1999 توسط انجمن مهندسی معدن و متالورژی امریکا (SME5) به چاپ رسید که در دو فصل از این کتاب، ارزیابی مالی طرح‌های معدنی را بر پایه دو اصل مقایسه طرح‌ها بر اساس شاخص‌های 6NPV و IRR7 بررسی کرده‌اند.
در سال 2009 اداره معادن امریکا کتاب ارزیابی طرح‌های توسعه‌ای ذخایر معدنی را منتشر کرد که مطالعات موردی شکست خورده در دنیا را بررسی کرده‌اند. در این کتاب 6 طرح بزرگ صنایع معدنی اروپا و امریکا را که فقط بدلیل ارزیابی نادرست مالی در پیش‌بینی سرمایه‌گذاری با شکست روبرو شده بودند را مورد مطالعه و بررسی قرار دادند که بیشترین خطای مطالعات اقتصادی آن‌ها، عدم پیش‌بینی درست شرایط بازار و بازار فروش تشخیص داده شده است.
پژوهشنامه SAIMM8(موسسه مهندسی معدن و متالورژی افریقای جنوبی)، در سال 2009 و 2010 طی سه مقاله کلیدی، چالش‌های پیش روی مطالعات مالی طرح‌های عظیم معدنی که تحت پوشش شرکت‌های چند ملیتی هستند را ‌بررسی نموده است و به 3 نکته کلیدی در ارزیابی طرح‌ها اشاره کرده است، که، باید از متخصصین علم اقتصاد کمک گرفته شود، عمر پروژه و ریسک‌های اقتصادی طرح‌ها با جدیت بیشتری مطالعه شود و علاوه بر نرخ بازگشت داخلی پروژه‌ها با توجه به موقعیت جغرافیایی و عمر پروژه وثبات سیاسی کشور مورد نظر، حداقل نرخ جذب کننده بهره‌برداری لحاظ شود.
در کنگره جهانی معدن سال 2012، طی یک سخنرانی کلیدی، رئیس سابق بانک مرکزی امریکا به دو محور اساسی اشاره کرده است، که نیاز بازار و نیازهای آتی تکنولوژی‌های در پیش روی بشر بر نوسانات شدید قیمت مواد معدنی بسیار موثر هستند مانند کاهش استفاده از سرب پس از جنگ جهانی اول و دوم که منجر به استفاده از عناصر جایگزین و عدم استقبال از سرب شد، همچنین پیمان‌های منطقه‌ای، بین‌المللی و استراتژیک در معادن در بررسی و مطالعه بازار ماده معدنی موردنظر نقش بسیار اساسی را ایفا می‌کنند مانند ثبات نسبتا مناسب عرضه و تقاضا و قیمت طلا در جهان.
در ایران نیز تاریخچه استفاده از ارزیابی اقتصادی به سال 1327 و به طراحی سدهای مخزنی بزرگ برمی‌گردد.
1-3- سوال‌های تحقیق
– آیا تاسیس واحد استخراج شن و ماسه معدن شاه‌کوه دارای نرخ بازدهی سرمایه‌گذاری قابل توجیه است؟9
– آیا این طرح دارای ارزش افزوده فعلی خالص مثبت و قابل قبولی است؟
– آیا قیمت تمام‌شده شن و ماسه تولید شده قادر به رقابت با معادن مشابه نزدیک است؟
1-4- فرضیه‌های تحقیق
– احداث واحد استخراج شن و ماسه معدن شاه‌کوه دارای نرخ بازدهی سرمایه‌گذاری قابل توجیه است.
– استخراج معدن شن و ماسه شاه کوه دارای ارزش افزوده قابل قبول می‌باشد.
1-5- اهداف تحقیق
– محاسبه شاخص‌های مالی طرح.
– ارزیابی فنی طرح شامل انتخاب نوع ماشین‌آلات بر اساس ظرفیت تولید.
– ارزیابی مالی و اقتصادی طرح تاسیس واحد استخراج شن و ماسه که نوعی ارزیابی قبل از اجرا از منظر سودآوری یا زیان‌ده بودن خواهد بود.
– بررسی میزان اشتغال‌زایی تاسیس این واحد. 1-6- روش تحقیق
1-6-1- نوع روش تحقیق
پس از برآورد هزینه‌ها، درآمدها و جریان نقدینگی حاصل از احداث واحد استخراج شن و ماسه به تحلیل هزینه و فایده طرح پرداخته می‌شود.
1-6-2- روش گردآوری اطلاعات وداده‌ها
جمع‌آوری اطلاعات از گزارشات و اسناد موجود در مرکز آمار، مراجعه به اتحادیه صنف شن و ماسه و سازمان‌های ذیربط (وزارت صنایع و معادن، معاونت عمرانی استانداری و …) ،شرکت‌های مشاوره‌ای و مهندسی معدن و مصاحبه با کارشناسان و صاحبنظران این صنعت.
تمام اطلاعات، داده‌ها و هزینه‌های نمونه‌برداری، نقشه برداری، مطالعات ژئوفیزیکی و ژئوتکنیکی طرح با توجه به تعامل و همکاری استاد مشاور در مجموعه شرکت مربوطه (شرکت سامان کاوش) و سازمان صنایع و معادن استان گلستان به صورت دقیق و قابل اطمینان در دسترس می‌باشد. 1-6-3- جامعه آماری، روش نمونه‌گیری حجم نمونه
برای طرح مورد بررسی، جامعه آماری به این معنا کاربرد ندارد.
1-7- تعریف مفاهیم و واژگان اختصاصی طرح
طرح سرمایه‌گذاری: مجموعه عوامل و اجزاء و برنامه‌های اجرایی زمان‌بندی شده برای ایجاد یک واحد تولیدی با سرمایه لازم به منظور تولید کالا و خدمات جهت تامین قسمتی از نیاز جامعه، افزایش سطح تولید، رفاه و توسعه اقتصادی کشور را گویند.
ارزیابی طرح: استفاده از ضوابط و معیارهای علم اقتصاد در انتخاب بهترین گروه از شقوق یا گزینه‌های مختلف طرح‌های سرمایه‌گذاری را ارزیابی طرح گویند.
ارزش فعلی: تمام دریافت‌ها و پرداخت‌هایی که در آینده ایجاد خواهند شد بر اساس یک نرخ بهره تنزیل و تبدیل به ارزش فعلی در مبدا پروژه می‌شوند.
نرخ بازگشت سرمایه: نرخ تنزیلی است که ارزش فعلی جریان درآمدی و هزینه‌ای یک طرح سرمایه‌گذاری را صفر می‌کند.
مش:تعداد روزنه‌ها در یک اینچ طول سرند را مش می‌گویند.
سنگ‌شکن‌: عملیات خرد کردن مواد اولیه از ابعاد اولیه خارج شده از معدن تا بدست آوردن ابعاد مناسب برای ورود به آسیاب‌های مواد خام را انجام می‌دهد.
آتشباری: عملیاتی که در آن جهت استخراج ماده معدنی در معدن‌های زیرزمینی و روباز از چاشنی، آمفو و یا دینامیت استفاده می‌شود.
سرند کردن: جهت دانه‌بندی مصالح طبیعی و شکسته، خشک و مرطوب از معادن کوهی و رودخانه ای مورد استفاده‌ قرار می‌گیرند.
1-8- مشکلات و تنگناهای احتمالی تحقیق
– وجود مشکلات در گردآوری اطلاعات(نیاز به معرفی‌‌نامه از طرف دانشگاه به مراکز مورد نیاز).
– عدم انجام کار منسجم مشابه در زمینه موضوع طرح(بررسی همزمان فنی و اقتصادی یک معدن).
– مراجعه حضوری به منطقه جهت تعیین تعرفه‌های قیمت انرژی، هزینه‌های دستمزد کارگری و تعمیرات روزانه ماشین‌آلات معدن.
1-9- روش تجزیه و تحلیل داده‌ها
در این مطالعه سعی بر آن است تا پس از بدست آوردن کامل اطلاعات مورد نیاز و داده‌های هزینه‌ای و درآمدی، با استفاده از روش‌های متداول ریاضی در تجزیه و تحلیل اطلاعات برای ارزیابی اقتصادی طرح به محاسبه نرخ بازدهی داخلی، ارزش فعلی خالص، دوره بازگشت سرمایه در اثر اجرای این طرح وتحلیل حساسیت و … پرداخته شود. برای پیش‌بینی و مطالعه بازار از نرم‌افزار excelاستفاده خواهد شد و در آخر برای به روز بودن تحقیق جهت بدست آوردن شاخص‌های اقتصادی با استفاده از نرم افزار comfarبه تجزیه و تحلیل اطلاعات پرداخته شود. فصل دوم- مبانی نظری امکان‌سنجی و پژوهش‌های پیشین
فصل دوم- مبانی نظری امکان‌سنجی و پژوهش‌های پیشین
2-1- امکان‌سنجی
مطالعه امکان‌سنجی ابزاری برای کمک به بنیان‌گذار پروژه در تصمیم‌گیری سرمایه‌گذاری می‌باشد، که شامل بخش‌های آشنایی با طرح، مطالعه بازار، مطالعات فنی و برآورد امکانات زیربنایی طرح، برآورد سرمایه‌گذاری طرح، برآورد هزینه‌های تولید و ارزش فروش سالانه طرح و تعیین شاخص‌های مالی و اقتصادی طرح است و در کل تجزیه و تحلیل یک پروژه را امکان‌سنجی گویند.
روش‌های تصمیم‌گیری، برای ارزیابی و بهینه‌سازی پروژه‌های معدنی، برنامه‌ها و عملیات اجرایی و موقعیت‌های سرمایه‌گذاری در هر دو بخش خصوصی و دولتی بکار گرفته می‌شوند. در پروژه‌های بخش خصوصی ماکزیمم شدن منافع از موضع سرمایه‌گذار مورد توجه قرار می‌گیرد و ممکن است منافع یا ضررهای اجتماعی طرح کمتر مورد توجه باشد، در حالیکه در پروژه‌های دولتی، از آنجا که هدف از سرمایه‌گذاری افزایش رفاه حال عموم مردم می‌باشد، منافع و ضررهای عمومی یک سرمایه‌گذاری مورد توجه قرار می‌گیرد.
در]]>

پاسخی بگذارید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *