۲-۱۹-۲) پیشینه خارجی

هاورث و سوزان (۲۰۰۰) بیان داشتند که داشتن یک محیط خانوادگی آشفته، قهرآمیز و مشاجرات زیاد در مورد وزن در خانواده، فرهنگ لاغری و ارزش گذاری و زیبا دانستن بدن لاغر، فشارهای هنجاری و رسانه از عوامل اختلالات تغذیه است.
رین(۲۰۰۴) نیز در پژوهشی به نقش رسانه و تفاوت هایی بین زنان و مردان در خصوص نگرش به وضعیت بدنی دریافت که قضاوت زنان دیگر، نظر مردان مهم زندگی، هنجارهای درونی شده و تغذیه و آگاهی از سواد تغذیه ای از عوامل مهم تأثیرگذار روی بدنشان بوده است.
یوان و لیبیگ[۶] (۲۰۰۶) در پژوهشی با عنوان آرمان بدن و وزن ایده‌آل نشان داده اند که در مصر، بدن ایده‌آل لاغر، نارضایتی از بدن، اختلالات تغذیه و تمایل به لاغر شدن و مصرف رسانه ای، با یکدیگر رابطه داشته اند و تاکید بر تغذیه مورد توجه عمومی است.
جونگ[۷] و همکاران (۲۰۰۷) با مقایسه دو گروه از دختران دانشجو (در معرض رسانه‌ها قرار داشته و یا نداشته اند)، نشان داده که بین مصرف رسانه ای، ارزیابی خود، تصور از بدن، نارضایتی از بدن و اختلالات تغذیه رابطه ی معناداری وجود دارد. افرادی که در معرض رسانه‌ها هستند، اختلالات تغذیه بیشتری دارند.
پدان و همکاران[۸] (۲۰۰۸) نتیجه گرفته اند که فشارهای هنجاری و رقابت بین فردی با اختلالات تغذیه و نارضایتی از بدن رابطه مستقیم و مثبت دارند. همچنین اختلالات تغذیه در زنان به صورت معناداری از مردان بیشتر بوده است.
دارمون[۹] (۲۰۰۹) در پژوهشی با عنوان عنصر پنجم: طبقه اجتماعی و جامعه شناسی اختلالات تغذیه دریافت که ،شیوع اختلالات تغذیه در میان طبقات متوسط و بالا نسبت به طبقات پایین بیشتر می باشد.
ایهارا و جیونکو[۱۰](۲۰۱۱) در پژوهشی با عنوان موانع و کاتالیزورهای سواد تغذیه بزرگسالان ژاپنی با استفاده از تجزیه و تحلیل رگرسیون لجستیک نشان دادند که مردان سواد تغذیه محدودتری نسبت به زنان داشتند. هم چنین نشان پژوهش حاکی از آن بود که در خصوص سواد تغذیه و مشکل شناختی در مردان و زنان، اختلال بینایی در مردان و اختلال شنوایی در زنان همراه بود. هم چنین نتایج پژوهش نشان داد که سطح آموزش پایین و وضعیت اقتصادی با سواد تغذیه محدود در زنان همراه بوده و در گروه سواد تغذیه مناسب، مردان گرایش بیشتری به اضافه وزن داشتند و در نهایت پیشنهاد دادند که به منظور بهبود عملکردهای شناختی و حسی افراد باید اطلاعات رژیم غذایی مناسب به افراد بزرگسال ارائه شود.
اودیا و میگریج[۱۱] (۲۰۱۲) در پژوهشی با عنوان نقش کیفیت تغذیه ای صبحانه و فعالیت بدنی در پیش بینی نمرات و نوشتن و حساب از کودکان پس از کنترل وضعیت اجتماعی و اقتصادی دریافتند که دانش آموزانی که از پایگاه اجتماعی و اقتصادی بالاتری برخوردار بودند، دارای کیفیت تغذیه ای بالاتر و تحرک کمتر بودند و دانش آموزان برخوردار از پایگاه اجتماعی و اقتصادی پایینتر، دارای کیفیت تغذیه ای پایین تر و تحرک بدنی بیشتری بودند. اگرچه برای دهه های زیادی عوامل اقتصادی و اجتماعی، پیشرفت تحصیلی کودکان را پیش بینی کرده اند و هنوز هم به وضوح نقش مؤثری در این خصوص دارند اما نتایج پژوهش نشان داد که سواد آموزی مستقل از وضعیت اقتصادی و اجتماعی است. هم چنین یافته های پژوهش حاضر شواهدی برای مربیان بهداشتی و مدیران مدارس ارائه می دهد که ممکن است برای هر دو برنامه صبحانه و فعالیت های بدنی مدرسه روزانه، اهداف دوگانه ارتقاء سلامت را تدوین نمایند و همچنین برای بهبود سواد تغذیه باید آموزش های مناسبی برای کودکان محروم تدوین نمایند.
سانگ (۲۰۱۴) در پژوهشی با عنوان تاثیر سواد تغذیه بر رفتارهای غذایی دانشجویان دریافت که اکثر دانشجویان مورد مطالعه سواد تغذیه کافی را دارا می باشند. اگر چه رابطه معناداری بین سواد تغذیه و متغیرهای وابسته با توجه به واریانس محدود در داده های سواد تغذیه پایین بود، نتایج این مطالعه حاکی از آن بود که انگیزه که فرد در خواندن برچسب تغذیه و نگرش نسبت به خواندن برچسب مواد غذایی رابطه مثبت داشته است.

نوشته ای دیگر :   تحلیل محتوای کتاب های درسی علوم تجربی دوره ابتدایی از نظر میزان توجه ...

۲-۲۰) نتیجه گیری

به طور کلی نتایج یافته های تحقیق همه حکایت از آن دارد که تغذیه و توجه به آن از موارد بسیار مهمی است که در زندگی و مخصوصاً در دوران کودکی و نوجوانی و دوران تحصیل دانش آموزان باید به آن توجه شود. در واقع تغذیه علمی است که در مورد ساختمان، ترکیب و چگونگی سوخت ‌و‌ ساز مواد‌ غذایی و تبدیل آنها به نیرو در بدن و همچنین رابطه آنها با رشد و نمو بحث می‌کند. همچنین در زمینه تغذیه و عوامل مرتبط با آن می توان بیان کرد که سازمان های مختلفی در گسترش این مفهوم تاثیرگذار می باشند که می توان به نقش بی بدیل سازمان هایی همچون وزارت بهداشت، درمان و آموزش پزشکی، سازمان صدا و سیما، سازمان بهزیستی و انستیتو تحقیقات تغذیه‌ای و صنایع غذایی کشور و به خصوص آموزش و پرورش اشاره کرد. در مبانی مرتبط سواد تغذیه، مواد مغذی و گروه های غذایی بیان شد و پیشینه های پژوهشی مرتبط نیز آورده شد و وجه متمایز کننده این کار نسبت به سایر پژوهش ها بررسی سواد تغذیه در کتاب های درسی دوره ابتدایی می باشد و همچنان که می دانیم دوره ابتدایی یکی از مهمترین دوره های تحصیلی دانش اموزان می باشد که در شخصت دانش آموزان و شکل گیری این شخصیت بسیار تاثیرگذار می باشد. با توجه به این شرایط، پژوهش حاضر نیز در راستای نتایج حاصل از پژوهش های قبل طراحی شده و از این جهت سعی دارد که به تحلیل محتوای کتاب های درسی علوم تجربی دوره ابتدایی از نظر میزان توجه به سواد تغذیه بپردازد.

فصل سوم: روش تحقیق

۳-۱) مقدمه

هر تحقیقی چند بخش را شامل می شود که یکی از بخش های آن روش تحقیق نام دارد. دستیابی به هدف های تحقیق و شناخت علمی آن میسر نخواهد بود، مگر زمانی که با روش درست صورت پذیرد. در واقع پژوهش فرایندی است که از طریق آن درباره ناشناخته ها به جستجو پرداخته و نسبت به آن شناخت لازم بدست می آید. بر این اساس در این فصل روش تحقیق، فرایند انجام تحقیق، روش آنتروپی شانون، جامعه آماری و نمونه آماری، ابزار گردآوری داده ها، روایی و پایایی ابزار و روش تجزیه و تحلیل داده ها مورد بررسی قرارخواهد گرفت.

۳-۲) روش تحقیق

از آنجایی که هدف این تحقیق توصیف و بیان وضعیت کتاب های درسی علوم تجربی دوره ابتدایی است، تحقیقی توصیفی-تحلیلی به حساب می آید و شامل توصیف دقیقی از مولفه هایی است که در ارتباط با مفهوم سواد تغذیه در کتاب های درسی علوم تجربی دوره ابتدایی وجود دارد و از این رو پژوهش حاضر در گروه تحقیقات کاربردی و از نوع تحلیل محتوا، قرار می گیرد.

۳-۳) فرایند انجام تحقیق

در این تحقیق روش کار به این صورت است که بر اساس عملیات برش، محتوای کتاب های درسی علوم شش پایه طبقه بندی شدند و به چهار بخش متن، تصویر، پرسش و فعالیت تقسیم گردیدند و سپس شاخص های سواد تغذیه در نظر گرفته شده، در چهار بخش ذکر شده تحلیل گردیدند. واحد ضبط در قسمت متن، پرسش و فعالیت به صورت جمله در نظر گرفته شد و هر مضمون، عبارت یا نوشتاری که شاخص های سواد تغذیه ای را در بر داشته باشد محاسبه گردیده است. در بعد تصاویر، هر تصویر بر اساس شاخص های سواد تغذیه ای به واحدهایی تقسیم شده و بعد شمارش گردیدند. پس از عملیات برش و طبقه بندی متن، تصویر، پرسش ها و فعالیت ها در واحدهای مشخص، عملیات محاسبه میزان پرداختن هر یک از دروس (در ابعاد متن، تصویر، پرسش ها و فعالیت ها) به شاخص های سواد تغذیه انجام گرفت. هر کدام از این واحدها نیز در جدول نمونه واحد قرار گرفته و تعداد واحدهای مربوط به هر کدام از شاخص های سواد تغذیه ای در مقابل آن نوشته شده است و در انتها برای پردازش داده ها از روش آنتروپی شانون که شامل محاسبه داده های بهنجار شده، بار اطلاعاتی و ضریب اهمیت است استفاده شده است. فرایند کلی تحقیق به شکل ذیل می باشد:

نوشته ای دیگر :   علمی :نقش استقرار سیستم مدیریت کیفیت بر بهبود روند بازرگانی در شرکت های تولیدی ...

    1. فقط شاخص های مربوط به سواد تغذیه ای انسان محاسبه گردید.
    2. پیام های مستقیم و غیر مستقیم مرتبط با سواد تغذیه ای انسان در نظر گرفته شد.
    3. اگر جمله (متن، پرسش ها و فعالیت ها) دارای چندین شاخص بودند همه آنها در نظر گرفته شد.
    4. اگر تصویری دارای چندین شاخص بود به تعداد محاسبه گردید.
    5. تصاویری از کتاب ها که بیش از یک بار تکرار شده بودند یک بار حساب شدند.
    6. جدول فراوانی برای شاخص های سواد تغذیه ای طراحی شد.
    7. داده های بهنجار شده شاخص های سواد تغذیه ای به دست آورده شد.
    8. میزان بار اطلاعاتی و ضریب اهمیت شاخص های سواد تغذیه ای محاسبه گردید.

۳-۴) روش آنتروپی شانون[۱۲]

آنتروپی در تئوری اطلاعات، شاخصی است برای اندازه گیری عدم اطمینان که به وسیله، یک توزیع احتمال بیان میشود. بر اساس این روش که به مدل جبرانی مشهور است محتوای کتاب های علوم تجربی دوره ابتدایی از نقطه نظر شش منبع (کتب سال اول، دوم، سوم، چهارم، پنجم و ششم دوره ابتدایی)، مفهوم مورد هدف (سواد تغذیه) طبقه بندی شده است. در ابتدا پیام برحسب شاخص ها به تناسب هر منبع در قالب فراوانی، شمارش میشوند. براساس داده های جدول فراوانی مراحل ذیل به ترتیب انجام میشود.
مرحله اول: جدول داده های بهنجار شده و برای این منظور از رابطه زیر استفاده می شود:

هنجار شده ماتریس فراوانی p= فراوانی شاخص F= شماره منبع i=
تعداد منبع M= شماره شاخص j=
مرحله دوم: بار اطلاعاتی هر شاخص را محاسبه کرده و در ستونهای مربوط قرار میدهیم و برای این منظور از رابطه ذیل استفاده میشود:
 
بار اطلاعاتی شاخص مربوط =  هنجارشده ی ماتریس =P لگاریتم Ln=
J= (1, 2… n) شماره شاخص J= شماره منبع=I تعداد منبعm=
مرحله سوم: با استفاده از بار اطلاعاتی شاخص ها (n…. و ۲و j=1 ) ضریب اهمیت هر یک از شاخص ها محاسبه شده و هر شاخصی که دارای بار اطلاعاتی بیشتری باشد از درجه اهمیت (WJ) بیشتری نیز برخوردار میباشد. برای محاسبه ضریب اهمیت از رابطه ذیل استفاده شده است.

درجه اهمیت =  بار اطلاعاتی هر شاخص =  تعداد شاخص ها = n شماره شاخص ها =j

برای دانلود متن کامل این فایل به سایت torsa.ir مراجعه نمایید.