این روش به کمک رابطه و نمـوگرام مربوطه و با توجه به ضـریب بدست‏آمده(2Q) ، موقعیت اقلیمی منطقه مورد نظر را تعیین می کنند. رابطه مورد نظر به شرح ذیل می باشد :
که در آن :
2Q = ضریب اقلیمی آمبرژه
M = متوسط حداکثرهای دما در دوره گرم سال (درجه کلوین)
m = متوسط حداقلهـای دمـا در دوره سرد سال (درجه کلوین)
P = مجموع بارش سالانه
نمودار شماره (3-13):اقلیم نمای آمبرژه
باتوجه به اعداد بدست آمده از ایستگاه سینوپتیک بندرانزلی موقعیت اقلیمی منطقه مورد مطالعه به شرح زیر می باشد : اقلیم بندرانزلی خیلی مرطوب ارزیابی می گردد.
3-1-5- منابع آب
کلیه رودخانه های ارتفاعات شمالی استان گیلان که از رشته کوه های البرز سرچشمه می گیرند پس از عبور از مسافت طولانی و لایه های مختلف خاک و عبور از شهرستان های رشت و صومعه سرا و رضوانشهر به تالاب سرازیر می شوند، آب این تالاب از اختلاط آب دریا و آب های شیرین رودخانه های متعددی که به آن وارد می شوند تشکیل شده است و طبیعتاً بخشی که مرز بین دریا و تالاب می باشد دارای آب شورتر و بخش های داخلی و جنوبی تقریباً دارای آب شیرین می باشد(طرح هادی روستای تربه بر، 1381،ص11). رودهایی که وارد تالاب انزلی می شوند: ماسوله رودخان، قلعه رودخان، پسیخان، پیربازار و شیخان رود می‎باشند(عربانی،1374، ص 157).
وجود منابع آبی در منطقه علاوه بر مصارف صنعتی، کشاورزی و تأمین آب مصرفی(آشامیدنی) نقش مهمی در گردشگری منطقه دارند. وجود رودها و فراوانی آب های زیرزمینی بر طبیعت و سرسبزی منطقه افزوده و مکانی مناسب برای گذراندن اوقات فراغت در تعطیلات را فراهم آورده است.
3-1-6- خاک
خاک های شهرستان بندرانزلی به دلیل وجود ساحل و نسیم دریا و خشکی عبارتند از:
شن های ساحلی : که در نوار شمالی منطقه و در امتداد دریا قرار گرفته اند و بخشی از جلگه منطقه بوده که در مناطق نزدیک به دریا فاقد پوشش گیاهی بوده و قابلیت زراعی ندارد.
خاک های رسوبی : که از رسوبات رودخانه های منطقه حاصل گردیده اند و قابلیت خوبی برای کشاورزی دارند.
خاک های نیمه تالابی و چمنی مرطوب و نسبتاً مرطوب : که غالباً برای کشت برنج مورد بهره برداری قرار می گیرند(معاونت برنامه ریزی و استانداری گیلان، 1386، 31-23).
درامتداد نوار ساحلی وجود شن های ساحلی باعث شده تا از قابلیت کشاورزی آن کاسته شده و این مناطق به صورت مراکز جذب توریسم درآید. این مناطق با افزایش امکانات رفاهی وایجاد طرح های سالم سازی از مهم ترین مراکز جذب توریسم شده اند.
4-1 مواد و روش
به منظور تحلیل داده‌های بارندگی کوتاه مدت و 24 ساعته و تعیین منحنی‌های شدت، مدت، فراوانی و دوره برگشت و مدل‌های مناسب برای‌ پیش‌بینی آنها در شهر بندر انزلی از اطلاعات خام ایستگاه بندر انزلی با فواصل زمانی 15 دقیقه‌ای استفاده شده است این اطلاعات از بخش آمار و اطلاعات سازمان هواشناسی بندر انزلی و همچنین آب منطقه‌ای گیلان تهیه گردید. اطلاعات مربوط به ایستگاه‌ها در جدول شماره زیر ‌درج شده است.
جدول شماره (4-1): مشخصات ایستگاه بندر انزلی
نوع‏ایستگاه
طول‏جغرافیایی
عرض‏جغرافیایی
ارتفاع‏ از‏سطح‏دریاm))
ماه
ایستگاه
سینوپتیک
E 28 249
N 28 237
26-
انزلی
جدول شماره (4-2): میانگین ماهانه بارش (میلی متر) در ایستگاه انزلی
ماههای سال
پارامتر
ژانویه
فوریه
مارس
آوریل
مه
ژوئن
ژوئیه
اوت
سپتامبر
اکتبر
نوامبر
دسامبر
فراوانی
1/13
1/12
0/14
9/9
3/10
9/5
8/4
8/8
0/12
7/13
6/14
6/13
میانگین
5/168
8/102
8/102
7/51
3/46
1/44
3/46
9/111
4/254
4/322
0/288
5/157
حداکثر
0/102
0/71
0/68
0/67
0/38
0/73
0/87
0/199
0/202
0/240
0/150
0/124
حداقل
1/0
1/0
1/0
1/0
1/0
1/0
0/1
1/0
1/0
1/0
1/0
1/0
انحراف معیار
2/12
9/8
4/7
5/5
3/4
2/6
6/6
5/12
4/20
6/22
6/20
1/15
مجموع سالانه
6/1713
جدول شماره (4-3 ): میانگین ماهانه بارش 24 ساعته (میلی متر) در ایستگاه انزلی
ماههای سال
پارامتر
ژانویه
فوریه
مارس
آوریل
مه
ژوئن
ژوئیه
اوت
سپتامبر
اکتبر
نوامبر
دسامبر
فراوانی
8/1
8/0
6/0
3/0
1/0
5/0
4/0
0/1
0/3
0/4
3/3
4/2
میانگین
2/80
6/31
0/23
1/13
6/4
3/21
4/19
3/58
5/177
1/245
1/192
6/121
حداکثر
0/237
0/139
0/90
0/118
0/38
0/127
0/148
0/308
4/625
0/583
0/772
0/418
حداقل
31
30
31
32
5/32
34
5/32
33
33
4/30
34
30
انحراف معیار
3/11
9/6
6/5
5/4
2/2
6/5
8/5
8/11
4/20
23
5/20
7/14
مجموع سالانه
8/987
جدول شماره(4-4): مقادیر بر آورد شده شدت، مدت ، فراوانی ایستگاه انزلی
دوره برگشت ( سال (
مدت
(دقیقه)
نوع توزیع
2
3
5
10
25
50
100
200
15.18
20.25
26.6
35.61
48.53
59.22
70.79
83.33
15
لوگ پیرسون تیپ 3
12.35
16.12
20.52
26.26
33.69
39.27
44.86
50.46
30
لوگ پیرسون تیپ 3
10.32
13.45
17.2
22.26
29.08
34.43
39.97
45.72
45
لوگ پیرسون تیپ 3
9.87
12.99
16.45
20.81
26.31
30.39
34.44
38.48
60
توزیع گامبل حد 1
8.73
11.45
14.47
18.26
23.06
26.62
30.15
33.67
90
توزیع گامبل حد 1
7.94
10.39
13.1
16.51
20.83
24.03
27.21
30.38
120
توزیع گامبل حد 1
6.97
9.13
11.53
14.55
18.37
21.2
24
26.8
180
توزیع گامبل حد 1
4.83
6.21
7.97
10.54
14.4
17.75
21.53
25.82
360
لوگ پیرسون تیپ 3
3.41
4.27
5.35
6.94
9.32
11.4
13.76
16.44
720
لوگ پیرسون تیپ 3
2.74
3.61
4.5
5.47
6.46
7.05
7.53
7.92
1440
لوگ پیرسون تیپ 3
در این تحقیق جهت تعیین مدل‌های مناسب برای رگبارها در شهر بندر انزلی، اطلاعات واصله از سازمان هواشناسی وآب و منطقه‌ای استان برای فواصل زمانی 15، 30، 45، 60، 90، 120، 180، 360، 720 ، 1440 دقیقه به تفکیک سال با توجه به نمونه‌های انتخابی بر اساس روش تصادفی برای ایستگاه‌ جداسازی شده، سپس داده‌های رگباری در نرم افزارExcel بترتیب صعودی برای فواصل مختلف زمانی برحسب دقیقه تنظیم گردید. داده‌های فوق را وارد نرم افزار Smada کرده و با توزیع‌های مختلف (نرمال، لوگ نرمال، پیرسون، لوگ پیرسون و توزیع گامبل) برازش داده شدند. سپس برای تعیین معادلات اساسی رگبارها با توجه به زمان (دقیقه ) و دوره برگشت 5 ،10 ،25 ، 50 ، 100 و 200 ساله ، از بهترین معادله که میزان R2 آن نسبت به سایر معادلات بیشتر بود بعنوان معادله اساسی جهت تعیین شدت رگبار برحسب دقیقه و دوره برگشت معین انتخاب شد.
در بررسی داده‌های رگبارها اگر داده‌های به صورت هندسی متقارن توزیع شده با شند یعنی 26/68 درصد داده‌ها در محدوده SX و 95 درصد داده‌ها در محدودهS 2X و 99 درصد داده‌ها در محدوده S 3X توزیع شده باشد. داده‌ها نرمال بوده، می‌توان از رابطه زیر برای برآورد کردن استفاده کرد.
(1) X=µ +K*S
که در اینجا X مقدار برآورد شده رگبار، µمقدار متوسط رگبار، K انحراف معیار داده‌های رگباری و S نیز انحراف معیار داده‌ها می‌باشد.
مقدار K در معادله فوق برحسب سطح احتمال و دوره برگشت نیز تغییر می‌کند بطوریکه با افزایش سطح احتمال و دوره برگشت مقدار K افزایش و با کاهش آن دو ضریب K نیز کاهش می‌یابد بدین ترتیب بین سطح احتمال دوره برگشت با مقدار K رابطه مستقیم برقرار می‌باشد‌. برای برآورد و پیش‌بینی دقیق رگبار باید فاصله نقاط نسبت به منحنی ترسیم شده کمترین باشد تا بتوان بطور دقیق شدت رگبار را برآورد کرد اما در صورت ترسیم خط منحنی از بین نقاط فاصله زیاد باشد می‌توان با لگاریتم‌گیری یعنی :
(2) Log x = log µ + k .s
فواصل را کمتر کرد. در این صورت متغیر مورد نظر از توزیع لوگ‌نرمال پیروی کرده و نرمال نمی‌باشد در صورت عدم هماهنگی با توزیع لوگ نرمال باید با توزیع های دیگر مورد ارزیابی قرار گیرد.
توزیع توزیع لوگ پیرسون نوع سوم حالت خاصی از توزیع گاما(Gamma) است که در مطالعات مربوط به داده‌های حد (اکسترمم) کاربرد فراوانی دارد. این توزیع با تبدیل داده‌ها به لگاریتم آن (y=log x) برکاهش عدم تقارن بکارمی رود. این روش بعنوان روشی استاندارد در تحلیل رگبار استفاده می‌شود. بدین منظور در ابتدا از تمامی داده‌های رگباری بر اساس فرمول زیر لگاریتم گرفته می‌شود.
(3) x=log x
سپس میانگین داده‌های لگاریتم گرفته محاسبه می‌شود .
(4) Log x=
و انحراف از معیار در این تابع از فرمول زیر محاسبه می‌شود‌.
(5) S log x =
در این توزیع ضریب چولگی از فرمول:
(6) g=
مقدار k برای توزیع لوگ‌پیرسون‌تیپ 3 نیز مثل توزیع نرمال با توجه به سطح احتمال و دوره برگشت متغیر بوده و با افزایش دو فاکتور فوق میزان k افزایش و با کاهش آن k نیز کاهش می‌یابد.
در بررسی داده‌های حد بیشترین محققین علاقمند به برآورد بالاترین یا پائین‌ترین مقادیر هر متغیری هستند بخاطر اینکه هر چند وقت، چنین اتفاقی با مقدار مشخص رخ می‌دهد‌. برای این منظور معمولاً از روش تجزیه و تحلیل مقادیر انتهایی (extreme) استفاده می شود . بدین منظور اگر یک سری آماری مرکب از x1 ، x2 ، x3 ، …………… xnرا داشته باشیم احتمال تجمعی هر مقدار از x در توزیع گامبل عبارت خواهد بود از:
) 1) P´=
(2) Y= -ln
(3) T=
) 4( X=x +s (0/78y-0/45)
X= میانگین داده‌ها
S= انحراف معیار
T= دوره برگشت (سال) است.
داشتن رابطه یا نموداری که از روی آن بتوان به ازاء تداوم‌های مختلف مقدار شدت بارندگی را تخمین زد از ملزومات عمده‌ای است که در طراحی سازه‌های آبی از آن استفاده می‌شود از طرف دیگر سازه های آبی مانند سیل بند، زه کش، پل‌، سد‌، جوی‌های جمع آوری هرز‌آب و امثال آن برحسب اهمیت و حساسیت به تخریب و یا مقدار هزینه ای که صرف احداث آن می‌شود یا خطراتی که ممکن است به لحاظ جانی و مالی در اثر خراب شدن ببار آورد با دوره بازگشت مشخص طراحی می شوند. بنابراین شدت یا مقدار بارندگی که به ازاء یک تداوم معین در طراحی از آن استفاده می شود (باران طرح‌)‌ باید مربوط به دوره بازگشت موردنظر باشد. تغییرات شدت بارندگی نسبت به دوره بازگشت یک تابع آماری – احتمالاتی است که برای هر منطقه اقلیمی مقدار متفاوتی دارد. داشتن این رابطه نیز از ملزومات طراحی در سازه های آبی

مطلب مرتبط :   پایان نامه با کلید واژگانطلاق، امام صادق، منابع معتبر

Written by 

دیدگاهتان را بنویسید